Polacy dopiero przyzwyczajają się do oddawania pustych opakowań, a już nadchodzi kolejna zmiana. Tym razem chodzi o kwoty, które mogą mocno uderzyć w branżę napojów. Największe obawy budzi jednak to, czy dodatkowe koszty ostatecznie nie trafią na sklepowe rachunki.
WIDEO…
Pięciokrotna podwyżka za butelki i puszki. Od 1 stycznia 2027 roku nowe stawki
Od 1 stycznia 2027 roku podstawowa stawka opłaty produktowej wzrośnie z 1 zł do 5 zł za kilogram opakowań objętych niezrealizowanym obowiązkiem zbiórki. To aż pięciokrotna podwyżka! Zmiana dotyczy producentów napojów, którzy nie osiągną wymaganych poziomów zbierania butelek i puszek.
Jeszcze poważniejszy problem czeka firmy, które nie podpisały umowy z operatorem systemu kaucyjnego. W ich przypadku zastosowanie znajdzie potrójna stawka, wynosząca nawet 15 zł za kilogram. Dla przedsiębiorstw wprowadzających na rynek ogromne ilości napojów oznacza to ryzyko znacznie wyższych wydatków.
Przepisy wymagają, aby w latach 2025–2028 poziom selektywnej zbiórki wynosił 77 proc. Od 2029 roku próg wzrośnie do 90 proc. Firmy muszą więc zadbać o skuteczny odbiór opakowań. W przeciwnym razie będą ponosić dodatkowe koszty, których skala zależy od brakującej masy butelek i puszek.
Kaucja nie wzrośnie, ale ceny napojów mogą zaskoczyć. Jest powód do obaw
Najważniejsza wiadomość dla klientów jest taka, że wysokość kaucji pozostanie bez zmian. Za plastikową butelkę do 3 litrów i metalową puszkę do 1 litra nadal będzie pobierane 50 groszy. W przypadku szklanych butelek wielokrotnego użytku do 1,5 litra kaucja wyniesie 1 zł.
Nie oznacza to jednak, że konsumenci na pewno nie odczują nowych przepisów. Producenci, którzy poniosą wyższe koszty, mogą próbować odzyskać część pieniędzy poprzez ceny swoich produktów. W takim scenariuszu podwyżka opłaty produktowej pośrednio odbije się na portfelach klientów.
Nie ma jednak podstaw, by twierdzić, że od stycznia wszystkie napoje automatycznie podrożeją. Wzrost cen nie jest zapisany w przepisach, a firmy mogą ograniczać dodatkowe wydatki dzięki skuteczniejszej zbiórce opakowań. Ostateczne decyzje cenowe będą zależały od sytuacji poszczególnych producentów.
Polacy powinni zwrócić uwagę na jeden szczegół. Tak można odzyskać pieniądze
System kaucyjny działa w Polsce od 1 października 2025 roku. Klienci płacą kaucję przy zakupie napojów w odpowiednio oznaczonych opakowaniach, a następnie mogą odzyskać pieniądze po ich zwrocie. Co ważne, do oddania butelki lub puszki nie jest potrzebny paragon.
W praktyce dziesięć niezwróconych plastikowych butelek oznacza utratę 5 zł wpłaconej kaucji. Przy trzydziestu opakowaniach kwota rośnie już do 15 zł. Dlatego warto sprawdzać oznaczenia na etykietach i korzystać z punktów zbiórki. Opakowania bez znaku systemu nie uprawniają do zwrotu kaucji.
Styczniowa podwyżka ma przede wszystkim zmobilizować producentów do skuteczniejszego zbierania opakowań. Dla kupujących pozostaje jednak ważna niewiadoma. Czy firmy poradzą sobie z nowymi kosztami, czy część z nich uwzględnią w cenach napojów? Odpowiedź może być widoczna na sklepowych półkach w 2027 roku.
